» Mega Mühendislikler : Bir Mil’lik Gökdelen (Türkçe Belgesel)

Yayınlanma Zamanı: 2015-04-13 06:27:00

Mega Mühendislikler : Bir Mil’lik Gökdelen (Türkçe Belgesel) |  görsel 1
Mega Mühendislikler : Bir Mil’lik Gökdelen (Türkçe Belgesel) |  görsel 2


 

 

 

YERLESME
Insanlarin, çok farkli türdeki konutlarda, yasamlarini toplu ya da daginik sekilde sürdürmelerine yerlesme denir.
Yerlesmeyi etkileyen faktörler
1. Iklim
Yerlesmeyi etkileyen en önemli faktördür. Dünya’da Orta kusak karalarinda iklim kosullari uygun oldugundan, nüfus fazla iken çöllerde, kutup bölgelerindede batakliklarda ve yüksek daglik alanlarda, iklim sartlari uygun olmadigindan, nüfus çok azdir. Yine, Ekvatoral bölgede 0 – 1000 m yükseltiler arasinda, asiri nemli ve bunaltici bir iklim etkili oldugundan, Amazon ile Kongo havzalarinda da nüfus azdir.

2. Yeryüzü sekilleri
Daglik, çok engebeli ve yüksek sahalar, yerlesmelerin kurulmasini ve gelismesini önemli ölçüde engellemektedir. Buna karsilik düz ovalik alanlarda tarim, ulasim, sanayi faaliyetleri daha çok gelistiginden nüfus fazladir. Dogu Anadolu ve Karadeniz bölgelerinde nüfus yogunlugunun az, Marmara ve Ege bölgelerinde fazla olmasi buna örnektir.

3. Toprak
Verimsiz topraklarin bulundugu yerler, nüfusça tenha iken (Tuz Gölü çevresi), verimli topraklarin bulundugu yerler nüfusça zengindir. (Çukurova ve Ege ovalari gibi)

4. Ekonomik Kaynaklar
Ekonomik kaynaklarin fazla oldugu, sanayi, ticaret faaliyetlerinin yogun oldugu, maden ve enerji kaynaklarinin çok bulundugu yerlerde nüfus yogunlugu artmaktadir. Ülkemizde Marmara Bölgesi ile Zonguldak, Karabük, Eregli, Batman gibi merkezlerin nüfusça yogun olmalari ekonomik kaynaklarin çok olmasindandir. Ekonomik kaynaklarin yetersiz oldugu bölgelerde, halk geçimini temin etmek için göç etmekte ve nüfuslari azalmaktadir.

YERLESME ÇESITLERI

A. KIRSAL YERLESME
Türkiye’de, nüfusu 10.000’in altinda olan yerlesmelere denmektedir. Kir yerlesmeleri, tarim ve hayvancilik faaliyetlerinin birlikte yapildigi ya da ön plana çiktigi yerlesmelerdir. Kirsal yerlesmelerin bazilarinda yerlesik hayat tarzi (köy gibi), bazilarinda konar – göçerlik veya yaylacilik gibi yari yerlesik tarz görülür.

Kirsal kesimde yerlesmeler toplu ve daginik olmak üzere ikiye ayrilir.

Toplu Yerlesme: Evlerin birbirine yakin oldugu yerlesme biçimidir. Suyun az oldugu yerlerde ve arazinin düz oldugu ovalik alanlarda insanlar toplu olarak yerlesmislerdir. Türkiye’de Iç Anadolu, Dogu ve Güneydogu Anadolu bölgelerinde su kaynaklari az oldugu için toplu yerlesmeler fazladir.

Daginik Yerlesme: Suyun (yagislarin) bol oldugu yerlerde, arizali ve egimli bölgelerde, evlerin birbirinden uzak oldugu bahçeler içerisinde insanlar daginik olarak yerlesmislerdir. Türkiye’de Karadeniz Bölgesi, daginik yerlesmenin en yaygin olarak görüldügü yerdir. Daginik yerlesmede su fazlaligi ve yersekillerinin engebeliligi etkilidir.

Kirsal yerlesme çesitleri

a. Köy alti yerlesmeleri: Çiftlik, mezra, kom, divan, oba, yayla gibi yerlesmelere denir. Bunlar köylerden küçüktür. Daha çok, hayvancilik amaçli veya yazlari serinlemek amaciyla kurulmustur. Dogu Anadolu, G. Dogu Anadolu, Karadeniz ve Akdeniz bölgelerinde yaygindir.

Your ads will be inserted here by

Easy Plugin for AdSense.

Please go to the plugin admin page to
Paste your ad code OR
Suppress this ad slot.

b. Köyler

c. Bucak ve nahiyeler

Kirsal meskenlerin yapiminda kullanilan malzemeler dogal çevre ile yakindan iliskilidir.

Çevrede tas malzemeler yayginsa konutlarda tas kullanilir. Ormanlik yörelerde meskenlerde daha çok ahsap kullanilir. Tas ve ahsap malzemenin bulunmadigi yari kurak bölgelerde, meskenlerde kerpiç malzeme kullanilir.

• Tas meskenler: Köylerimizde çok rastlanan mesken tiplerinden biri olup, daha çok Akdeniz, Ege ve Dogu Anadolu bölgelerinde rastlanir.

• Ahsap meskenler: Ahsap köy meskenlerinin en yogun oldugu yerler ormanlik yörelerimizdir. Daha çok, Karadeniz, Akdeniz, Ege ve Güney Marmara’da yaygindir.

• Kerpiç meskenler: Ülkemizde Iç Anadolu, Dogu Anadolu ve Güneydogu Anadolu bölgelerinde yaygin olarak görülür.

B. KENTSEL YERLESME (SEHIRLER)

Türkiye’de, nüfusu 10.000 den fazla olan yerlesmelere kentsel yerlesme denmektedir. 1935’e kadar nüfusun % 80’i köylerde otururken, kent nüfusu % 20’sini olusturuyordu. 1997 yilinda yapilan sayim sonuçlarina göre, ise nüfusun % 65’i kentlerde % 35’i kirsal kesimde toplanmistir.

Türkiye’de özellikle sanayinin gelismesine paralel olarak göç olayi artmis ve yeni kentler ortaya çikmis ya da kentlerde asiri büyümeler meydana gelmistir.

Türkiye’de kentlesme hizi sanayilesme hizindan daha yüksektir. Bu durum gecekondulasma gibi bir çok problemi beraberinde getirmistir. 1997 yili nüfus sayimi sonuçlarina göre, kentlesme oraninin en yüksek oldugu bölge Marmara’dir. Bu durum, bölgenin çok göç aldigini ve sanayilesmede ileri gittigini gösterir. Marmara’yi, Ege, Iç Anadolu, Akdeniz, Güneydogu ve Dogu Anadolu bölgeleri takip eder. Kentlesme orani en az Karadeniz Bölgesi’nde görülür.


Duyuru
Sitemizde güncelleme çalışmaları devam etmektedir.
Görüş ve önerilerinizi bizimle paylaşabilirsiniz !